Skip to content

Ymateb Llywodraeth Cynulliad Cymru i Adroddiad Blynyddol Comisiynydd Plant Cymru

Dolenni perthnasol

Mae gofyn bod gennych y feddalwedd gywir i weld gwybodaeth benodol ar y wefan hon. Mae'r dudalen hon yn cynnig cysylltiadau i raglenni gweld a darllen sydd ar gael am ddim.
Jane Davidson, Y Gweinidog dros Addysg a Dysgu Gydol Oes

Croesawaf y cyfle i ymateb i bedwerydd adroddiad blynyddol y comisiynydd plant. Mae’r adroddiad yn nodi chwe mater allweddol, y cyntaf ohonynt yw parch. Yr ydym yn cytuno â Peter Clarke sy’n datgan bod parch yn golygu trin plant a phobl ifanc fel dinasyddion, a bod hynny’n gweithio’r ddwy ffordd. Mae dangos parch tuag at blant a phobl ifanc yn parhau yn rhan ganolog o’r holl waith a wnawn ar eu rhan.

Mae hyrwyddo cyfranogiad plant a phobl ifanc yn rhan allweddol o’r agenda hon. Yn ystod y flwyddyn ddiwethaf, parhaodd gwaith y consortiwm cyfranogi i ddatblygu ffyrdd newydd a chyffrous o gynnwys pobl ifanc ledled Cymru, ac i rannu syniadau ac arfer da. Ein nod yw cynyddu cyfranogiad plant a phobl ifanc yng ngwaith Llywodraeth y Cynulliad, gan gynnwys y gwaith o ddatblygu polisïau ac ymgynghori, drwy ein prosiect cyfranogi ein hunain.

Yr ail fater dan sylw yw eiriolaeth. Unwaith eto, yr ydym yn rhannu ymrwymiad i atgyfnerthu gwasanaethau eiriolaeth yng Nghymru, dod o hyd i fodelau cyflwyno creadigol, a gwella’r ddarpariaeth leol. Mae ein hadolygiad o wasanaethau eiriolaeth yn seiliedig ar dystiolaeth gadarn, sy’n cynnwys ymgynghoriad helaeth gyda phlant a phobl ifanc. Yr ydym o’r farn bod cynnydd sylweddol wedi’i wneud o ran sefydlu’r fframwaith a’r rhaglenni angenrheidiol i godi safonau o ran cyflwyno gwasanaethau eiriolaeth. Dros yr haf, byddwn yn ymgynghori ar gynigion i ddatblygu model rhanbarthol cydweithredol newydd ar gyfer cyflwyno gwasanaethau eiriolaeth i blant. Bydd yr ymgynghoriad yn gofyn am sylwadau ar fframwaith ar gyfer comisiynu gwasanaethau eiriolaeth i gynorthwyo plant a phobl ifanc i wneud cwynion sy’n gysylltiedig â gwasanaethau iechyd a’r gwasanaethau cymdeithasol.

Mae’r comisiynydd yn cydnabod arwyddocâd y safonau a nodwyd yn y Fframwaith Gwasanaeth Cenedlaethol ar gyfer Plant, Pobl Ifanc a Gwasanaethau Mamolaeth, a gyhoeddwyd ym mis Medi. Mae’r safonau hyn yn cwmpasu iechyd a gofal cymdeithasol, ynghyd ag agweddau perthynol ar wasanaethau eraill, fel addysg, ac maent yn hollbwysig i bartneriaethau plant a phobl ifanc wrth iddynt gynllunio a chyflwyno gwasanaethau lleol integredig o dan Ddeddf Plant 2004. Caiff y cynnydd o ran gweithredu’r safonau ei fonitro a’i werthuso ar lefel leol a chenedlaethol.
Mae adroddiad y comisiynydd yn cyfeirio’n briodol at y gydnabyddiaeth gynyddol a geir ar lefel polisi cenedlaethol o bwysigrwydd nyrsys ysgol. Er mwyn datblygu hyn, yr ydym wedi sefydlu grwp trawsbynciol i ddatblygu consensws cenedlaethol ar rôl nyrsys ysgol ac i lunio cynllun gweithredu ar gyfer gwasanaeth nyrsio modern mewn ysgolion yng Nghymru.

Y pumed maes sy’n destun pryder i’r comisiynydd yw diogelwch wrth ddefnyddio’r rhyngrwyd. Yr ydym yn cadw mewn cysylltiad agos â Llywodraeth y DU a phartneriaid eraill ar y mater hwn, ac yr ydym yn cymryd rhan mewn sawl menter a fydd yn sicrhau bod rhieni a phlant yn cael eu diogelu’n ddigonol.

Yr ydym yn croesawu cyfranogiad parhaus y comisiynydd yn y broses o weithredu argymhellion adroddiad Clywch a nodwn y ganmoliaeth a roddir i’n gwaith yn ei adroddiad. Rhoddais y wybodaeth ddiweddaraf ar y broses o weithredu ein hymateb i adroddiad Clywch i’r Pwyllgor Addysg a Dysgu Gydol Oes ym mis Chwefror. Yr ydym ar y trywydd cywir i weithredu’r rhan fwyaf o’r argymhellion o fewn y misoedd nesaf.
Bu i’r comisiynydd sôn am bedwar mater arall hefyd. Croesawodd gyhoeddiad ‘Dyfodol Teg i’n Plant’, ein strategaeth tlodi plant, ym mis Chwefror 2005. Bydd y Dirprwy Weinidog dros Gymunedau yn cyhoeddi ei gynllun gweithredu tlodi plant yn fuan, a fydd yn manylu ar sut yr ydym yn bwriadu bwrw ati gyda’r gwaith pwysig hwn.
Mae’r cynnydd o ran gweithredu ‘Busnes Pawb’, ein strategaeth ar gyfer gwasanaethau iechyd meddwl i blant a’r glasoed (CAMHS) yng Nghymru, yn cael ei gynnwys yn adroddiad blynyddol y comisiynydd o hyd. Ein hamcan yn hyn o beth yw sicrhau bod y cynnydd o ran gweithredu’r strategaeth 10 mlynedd hon yn parhau i fod yn gadarn ac yn barhaus. Ein nod clir yn yr hirdymor yw bod CAMHS yn diwallu anghenion plant a phobl ifanc hyd at eu pen-blwydd yn ddeunaw oed.

Mae ein hymrwymiad i CAMHS wedi’i ategu gan gyllid sylweddol. Ym mis Medi 2004, nododd y Gweinidog dros Iechyd a Gwasanaethau Cymdeithasol y byddai cyllid rheolaidd newydd gwerth cyfanswm o £1.2 miliwn ar gael i CAMHS, i ddarparu gwelyau ar gyfer glasoed y mae angen iddynt gael eu derbyn ar frys, ac ar gyfer timau ymgynghori fforensig y glasoed a gweithwyr iechyd meddwl sylfaenol. Yn ogystal, neilltuwyd £2.4 miliwn o arian amseroedd aros achlysurol i CAMHS yn ystod y flwyddyn ariannol hon. Mae cynllun wedi’i gostio ar gyfer datblygu CAMHS, a baratowyd gan Gomisiwn Iechyd Cymru mewn ymgynghoriad â byrddau iechyd lleol a gwasanaethau lleol, yn cael ei gwblhau ar hyn o bryd.

Gwnaethpwyd ymdrech sylweddol dros y flwyddyn ddiwethaf i adeiladu ar fentrau gwrth-fwlio a’u datblygu. Ymhlith y camau a gymerwyd yr oedd yr wythnos Parchu Eraill gyntaf a gynhaliwyd ym mis Hydref 2005, a welodd lansio rhwydwaith gwrth-fwlio newydd yng Nghymru a’n hadroddiad cryno rhagarweiniol yn asesu polisïau gwrth-fwlio mewn ysgolion. Yr ydym yn parhau i ddatblygu’r mentrau hyn ac yr wyf yn aros yn eiddgar i weld canfyddiadau ac argymhellion adolygiad y comisiynydd plant ar fwlio mewn ysgolion.

Yn olaf, yr ydym wedi cyhoeddi ein cynllun gweithredu rhianta cyntaf, sydd wedi’i gynllunio i wella’r cymorth a’r wybodaeth sydd ar gael i bob rhiant. Mae’n bleser gennyf ddatgan bod partneriaethau wedi cynyddu’r arian sydd ar gael i ddarparu cymorth i deuluoedd, o dan y cynllun grant Cymorth, sef 74 y cant, neu £2.4 miliwn, ar gyfer y flwyddyn sydd i ddod. Bwriedir i’r cynllun gweithredu wella faint o wybodaeth a chyngor sydd ar gael i rieni, gan gynnwys llyfrynnau i rieni newydd, a llinell gymorth ddwyieithog newydd a ddylai fod yn weithredol o 1 Ebrill 2007.

Mae’r agenda plant a phobl ifanc yng Nghymru yn un deinamig a heriol. Bydd proffil uchel y materion hyn yn parhau drwy gydol y flwyddyn sydd i ddod, wrth inni baratoi cyfraniad Cymru at yr adroddiad nesaf i Bwyllgor y Cenhedloedd Unedig ar Hawliau’r Plentyn, y disgwylir iddo gael ei gyhoeddi ym mis Gorffennaf 2007. Mae ein comisiynydd plant yn chwarae rôl bwysig ac unigryw o hyd o ran yr help y mae’n ei roi inni wrth weithredu strategaeth sy’n mynd i’r afael â’r materion o bwys a wynebir gan blant a phobl ifanc yng Nghymru.