Skip to content

Ysgrifenedig - Cyhoeddi cyngor dros dro’r Pwyllgor ar Newid Hinsawdd ynglŷn â’r argymhellion ar gyfer targed 2050 y Deyrnas

Dolenni perthnasol

Mae gofyn bod gennych y feddalwedd gywir i weld gwybodaeth benodol ar y wefan hon. Mae'r dudalen hon yn cynnig cysylltiadau i raglenni gweld a darllen sydd ar gael am ddim.
Jane Davidson, y Gweinidog dros yr Amgylchedd, Cynaliadwyedd a Thai.

Ym mis Medi 2007, cyhoeddodd Prif Weinidog y DU y byddai’n gofyn i’r Pwyllgor ar Newid Hinsawdd adolygu’r targed, a nodwyd yn y Mesur Newid yn yr Hinsawdd, i leihau allyriadau CO2 60 y cant erbyn 2050 ac ystyried a ddylid ei gryfhau ymhellach. Cadarnhawyd hyn yn ymateb y Llywodraeth i’r drefn graffu cyn y broses ddeddfu a’r ymgynghoriad cyhoeddus a gynhaliwyd ynglŷn â’r Mesur, a gyhoeddwyd ym mis Hydref 2007.

Ym mis Medi 2008, gofynnodd y Prif Weinidog i’r Pwyllgor ar Newid Hinsawdd, ar ei ffurf gysgodol, ddwyn ymlaen cyngor cynharach ar lefel y targed ar gyfer 2050, a materion cysylltiedig, er mwyn gallu diwygio’r Mesur Newid yn yr Hinsawdd yn y camau terfynol ar sail argymhellion deallus y Pwyllgor.

Cyhoeddodd y Pwyllgor ei argymhellion ar 7 Hydref - http://www.theccc.org.uk/. Bydd yr Ysgrifennydd Gwladol dros Ynni a’r Newid yn yr Hinsawdd yn ymateb i’r argymhellion yr wythnos hon.

Dyma grynhoad o argymhellion y Pwyllgor:

  • Dylai’r DU geisio lleihau allyriadau nwyon tŷ gwydr Kyoto o leiaf 80 y cant, yn is na lefelau 1990, erbyn 2050. Byddai hyn yn gyfraniad priodol gan y DU at fargen fyd-eang sydd â’r nod o leihau allyriadau nwyon tŷ gwydr Kyoto i lefel rhwng 20-24 biliwn o dunelli erbyn 2050 (50-60 y cant islaw’r lefel bresennol). Rhaid lleihau allyriadau’r DU gan o leiaf 80 y cant fel cyfraniad rhesymol at strategaeth fyd-eang i leihau allyriadau tua 50 y cant erbyn canol y ganrif.
  • Gellir sicrhau bod modd i’r DU fforddio costau lleihau allyriadau i’r graddau hyn trwy bolisïau a thaflwybrau priodol – rhwng 1 a 2 y cant o Gynnyrch Mewnwladol Crynswth (CMC) yn 2050.
  • Dylai’r targed 80 y cant fod yn gymwys i gyfanswm allyriadau holl sectorau economi’r DU, gan gynnwys allyriadau o awyrennau a llongau rhyngwladol. Pe na bai’r allyriadau o awyrennau a llongau rhyngwladol yn cael eu lleihau 80 y cant, byddai’n rhaid i’r sectorau hyn brynu credydau, neu byddai’n rhaid gwneud mwy o ymdrech mewn sectorau eraill.
  •  Dylai’r targed hefyd gynnwys pob nwy tŷ gwydr, yn hytrach na CO2 yn unig.
  • Dylid gosod targed i’r sectorau hynny sydd wedi’u cynnwys yn y Mesur Newid yn yr Hinsawdd leihau ar allyriadau 80 y cant o leiaf.

Mae’r Pwyllgor yn cynghori y bydd cyrraedd targed o 80 y cant neu fwy yn heriol, ond yn bosibl, ar sail ystod o ddewisiadau ar gyfer lleihau allyriadau. Mae’r rhain yn cynnwys: 

  • Defnyddio ynni’n fwy effeithlon mewn adeiladau a diwydiannau, a fydd yn arbennig o bwysig i leihau allyriadau yn ystod y cyfnod tan 2020
  • Datgarboneiddio’r sector ynni, gan ddechrau nawr a pharhau drwy’r 2020au. 
  • Datgarboneiddio’r sector trafnidiaeth, yn gyntaf trwy wella effeithlonrwydd ynni injanau confensiynol a defnyddio mwy ar fiodanwyddau cynaliadwy cenhedlaeth gyntaf, gan gyflwyno technolegau newydd yn gynyddol.
  • Datgarboneiddio’r sector gwres trwy ddefnyddio mwy ar fiomas mewn boeleri a gwres a phŵer cyfunedig (CHP), cyfnewid aer a phympiau sy'n codi gwres o'r ddaear, a gwresogyddion stôr trydan modern.
  • Datgarboneiddio diwydiant trwy gyflwyno technolegau newydd fel Dal a Storio Carbon mewn sment, haearn a dur.

Mae Comisiwn Cymru ar y Newid yn yr Hinsawdd yn dymuno gweld allyriadau o awyrennau a llongau yn cael eu cynnwys, a bydd yn falch o weld bod y Pwyllgor wedi argymell hyn. Fodd bynnag, yn yr un modd â Llywodraeth y DU, rwy’n derbyn argymhelliad yr Arglwydd Turner y dylid ymdrin ag allyriadau o awyrennau a llongau y tu allan i’r Mesur Newid yn yr Hinsawdd, a hynny oherwydd ansicrwydd ynghylch sut i ddyrannu allyriadau rhwng gwledydd.

Rwyf wedi cyflwyno ymateb cychwynnol Llywodraeth y Cynulliad mewn perthynas ag argymhellion y Pwyllgor i’r Ysgrifennydd Gwladol dros Ynni a’r Newid yn yr Hinsawdd. Yn benodol, mae’n nodi ein bod yn cefnogi mabwysiadu o leiaf 80 y cant ar gyfer y targed 2050, ond y dylai’r targed fod yn seiliedig ar bob nwy tŷ gwydr, ac y dylai’r Mesur Newid yn yr Hinsawdd gael ei addasu’n unol â hynny.

Rwy’n falch bod Llywodraeth y DU wedi derbyn argymhellion yr Arglwydd Turner, ac y bydd y Mesur Newid yn yr Hinsawdd yn cael ei ddiwygio’n unol â hynny i osod y targed i leihau 80 y cant ar allyriadau nwyon tŷ gwydr erbyn 2050, ac y bydd y targed hwnnw’n gyfreithiol rwymol. Rwyf hefyd yn croesawu’r ffaith i’r Ysgrifennydd Gwladol nodi, yn ei ddatganiad gerbron y Senedd, y bydd yn bwrw ymlaen i gyflwyno tariff “bwydo i mewn” ar gyfer microgynhyrchu, fel diwygiad i’r Mesur Ynni, ac y bydd yn gwneud cyhoeddiad cyn bo hir ar wres adnewyddadwy.


Mae Llywodraeth y Cynulliad wedi ymrwymo i fynd i’r afael â’r newid yn yr hinsawdd ac i chwarae ei rhan i leihau allyriadau. Mae hyn wedi’i adlewyrchu yn ein haddewid yn nogfen Cymru’n Un i leihau allyriadau 3 y cant y flwyddyn erbyn 2011 mewn meysydd lle mae cymhwysedd wedi’i ddatganoli.

Bwriad ein targed yw lleihau allyriadau bob blwyddyn ac ysgogi lleihau allyriadau’n gynnar. Bydd lleihau allyriadau’n gynnar yn hanfodol i osod y trywydd cywir i gyflwyno’r targedau uchelgeisiol sydd wedi’u pennu ar gyfer y tymor hwy.

Bydd adroddiad llawn y Pwyllgor ynglŷn â tharged 2050, a lefel tair cyllideb garbon cyntaf y DU, yn cael ei gyhoeddi ar 1 Rhagfyr 2008.

Mae’r Mesur yn nodi y dylid ymgynghori â’r gweinyddiaethau datganoledig ar nifer o benderfyniadau allweddol yn y Mesur – er enghraifft, pennu’r gyllideb garbon. Byddaf yn gofyn i Gomisiwn Cymru ar y Newid yn yr Hinsawdd gyfrannu at y broses o ddatblygu ymateb Llywodraeth y Cynulliad, a bydd cynrychiolwyr Pwyllgor y DU yn mynychu cyfarfod y Pwyllgor ym mis Rhagfyr i lywio’r penderfyniad yn unol â’n hymateb.