Skip to content

Ysgrifenedig - Yr Adroddiad Blynyddol am Ddatblygu Cynaliadwy 2007

Dolenni perthnasol

Mae gofyn bod gennych y feddalwedd gywir i weld gwybodaeth benodol ar y wefan hon. Mae'r dudalen hon yn cynnig cysylltiadau i raglenni gweld a darllen sydd ar gael am ddim.
Jane Davidson, y Gweinidog dros yr Amgylchedd, Cynaliadwyedd a Thai

Un o egwyddorion sylfaenol Llywodraeth Cynulliad Cymru yw ei dyletswydd graidd dros ddatblygu cynaliadwy. Cynulliad Cymru yw un o’r ychydig weinyddiaethau yn y byd sydd â dyletswydd statudol o’r fath arni, ac mae’r egwyddor yn ganolog i raglen y weinyddiaeth.

Yn ‘Cymru’n Un’, ymrwymodd y Llywodraeth i newid y pethau sy’n bwysig i bobl Cymru: gweithio dros gyfiawnder cymdeithasol a ffyniant economaidd, gwella addysg, iechyd a lles, arafu’r newid yn yr hinsawdd, adeiladu cenedl gref a hyderus a hybu’n diwylliant cyfoethog ac amrywiol.

Bydd egwyddorion datblygu cynaliadwy yn ein helpu i wireddu’n holl amcanion i gyd gyda’i gilydd: er enghraifft bydd ein cynlluniau ar gyfer cymunedau byw ac ar gyfer gwella’r amgylchedd yn gwella’n hiechyd a’n hapusrwydd; bydd ein cynlluniau i wella sgiliau pawb yn gwella ansawdd eu bywydau yn ogystal â’u hargoelion am waith; a byddwn yn dathlu’n gwlad ym mhopeth a wnawn.

Elfen arall ganolog o gynaliadwyedd yw’r ffordd yr ydym yn defnyddio’n hadnoddau i wneud hyn. Mae newid hinsawdd yn dangos canlyniad byw’n anghynaliadwy. I fynd i’r afael â hyn dros y blynyddoedd nesaf felly, mae angen gwarchod a rheoli’n hadnoddau’n yn well – adnoddau fel ynni, aer, dŵr, bioamrywiaeth a phridd – a gofalu bod gennym amgylchedd y gallwn oll ymfalchïo ynddo.

Mae Llywodraeth y Cynulliad newydd gyhoeddi ei Adroddiad Blynyddol ar hynt Datblygu Cynaliadwy. Fe’i gosodwyd gerbron y Cynulliad Cenedlaethol ar [dyddiad]. Mae’n cymharu’r hyn rydym wedi’i wneud â’n Cynllun Gweithredu ar Ddatblygu Cynaliadwy ar gyfer blwyddyn ariannol 2006/07. Mae’n dangos ein bod yn cymryd camau i’r cyfeiriad iawn yn y meysydd canlynol:

Rydym yn dechrau Byw’n Wahanol:

  • Mae 80% o’r ynni a ddefnyddir yn ystad weinyddol graidd y Cynulliad yn dod o ffynonellau adnewyddadwy. Mae 57 o safleoedd mwyaf y GIG yng Nghymru yn defnyddio trydan gwyrdd digarbon. Mae’r adeilad hwn yn adeilad ‘Rhagorol’ yn ôl system asesu adeiladau BREEAM, ac enillodd yr Wobr Gynaliadwyedd yng Ngwobrau RICS 2006.

Rydym yn Arwain ac yn Gweithredu:

  • Mae CLlLC gyda’n nawdd ni wedi cyhoeddi safonau a fframweithiau sy’n rhoi arweiniad ymarferol fesul sector i awdurdodau lleol i’w helpu i wireddu amcanion datblygu cynaliadwy. Rydym yn gweithio yn awr gyda CLlLC i edrych ar sut maen nhw’n cael eu defnyddio a sut mae’r egwyddorion yn cael eu rhoi ar waith;
  • Mae ein Fframwaith ‘Cymru o Blaid Affrica’ yn cyfrannu at ddatblygu rhyngwladol ac at fynd i’r afael ag argyfyngau, gan adlewyrchu nid yn unig y rhwymedigaethau statudol sydd arnom, ond hefyd y ddyletswydd sydd arnom fel dinesydd rhyngwladol. Rydym hefyd yn anelu at ennill statws Cenedl Masnach Deg.

Rydym yn defnyddio’n harian i Sicrhau Canlyniadau: 

  • Ers 2003, mae Gwerth Cymru wedi darparu canllawiau, pecynnau cymorth, hyfforddiant ac adnoddau ar gyfer y sector cyhoeddus a’r sector preifat er mwyn hyrwyddo a gweithredu dulliau caffael cynaliadwy. Mae’r gwaith hwn yn dod yn ei flaen yn dda ac yn arwain at fanteision gwirioneddol. Ers 2003, mae’r bwyd sy’n cael ei brynu gan y sector cyhoeddus sy’n cefnogi cynhyrchwyr a chyflenwyr lleol, gan leihau milltiroedd bwyd ac allyriadau carbon, wedi codi o 18% i 24%. Mae prynu bwyd lleol yn fater pwysig sy’n cefnogi nifer o feysydd ar agenda Llywodraeth y Cynulliad. Felly, mae’n dda gweld camau’n cael eu cymryd yn hyn o beth.

Rydym yn Mesur y Cynnydd yr ydym yn ei wneud:

  • Ôl troed ecolegol Cymru yw un o brif ddangosyddion datblygu cynaliadwy. Ar hyn o bryd, ein hôl troed ni yw’r lleiaf o holl wledydd Prydain ond y mae, er hynny, yn dal i fod yn anghynaliadwy. Rydym ar fin ailfesur ein hôl troed a chyhoeddi’r canlyniadau. Bydd hyn yn gosod trywydd inni ar gyfer y dyfodol.

Mae dal i fod dipyn o ffordd gyda ni i fynd cyn y cawn Gymru gynaliadwy sy’n cynnig ansawdd bywyd rhagorol i’n plant yn ogystal â gwella ansawdd ein bywyd ni. Ond mae 2008 yn flwyddyn o gyfle. Rydym yn edrych o’r newydd ar effeithiolrwydd ein Cynllun Datblygu Cynaliadwy yn y Gwanwyn eleni, byddaf yn cyhoeddi a ddylen fynd ati i ailadolygu neu ail-lunio’r Cynllun. Mae gennym y cyfle i ddewis ein blaenoriaethau ar gyfer 2008 ymlaen. Byddwn yn canolbwyntio ein sylw a’n hymdrechion ar set fechan o bynciau mawr. Mae’n edrych yn debyg y byddwn yn 2008 yn penderfynu ar y trywydd fydd yn gwneud Cymru’n fwy cynaliadwy: yn y ffordd rydym yn gwneud busnes, yn rheoli’n hamgylchedd ac yn gweithio gyda phobl eraill i gyrchu am y nod. Trwy hyn, gallwn wneud y newidiadau go iawn a pharhaol fydd yn gweddnewid bywydau pobl ledled Cymru.