Skip to content

Ymgynghori

Canllawiau Statudol Drafft ar sail Mesur Llywodraeth Leol 2011

Ymgynghoriad ar y canllawiau statudol drafft a gyhoeddwyd o dan adrannau 6(1), 7(4), 16(2), 56(6), 62(4), 63, 75(2)(a), 76(1)(a) ac 85(1) o’r Mesur.
Dechrau'r cyfnod ymgynghori: 03/02/2012
Diwedd y cyfnod ymgynghori: 30/03/2012

Dolenni perthnasol

Mae Mesur Llywodraeth Leol 2011 yn cyflwyno dyletswyddau a phwerau newydd ym meysydd hybu a chefnogi aelodaeth o awdurdodau lleol, gwasanaethau democrataidd awdurdodau lleol, swyddogaethau awdurdodau lleol, pwyllgorau trosolwg a chraffu a phwyllgorau archwilio. Mae’n rhoi pwerau i Weinidogion Cymru gyhoeddi canllawiau y mae’n rhaid i awdurdodau lleol eu hystyried.

Beth mae’r Canllawiau Statudol drafft yn ei gwmpasu?

Cafodd Mesur Llywodraeth Leol (Cymru) 2011 (“y Mesur”) Gymeradwyaeth Frenhinol ar 10 Mai 2011. Bwriad y Mesur yw:

  • ehangu a chynyddu cyfranogiad mewn llywodraeth leol drwy gael gwared ar y rhwystrau a’r anghymhellion sy’n atal pobl rhag sefyll mewn etholiadau awdurdodau lleol;
  • galluogi’r gwaith o adolygu a gwella’r strwythurau llywodraethu a gyflwynwyd gan Ddeddf Llywodraeth Leol 2000 fel y bo’r strwythurau hynny’n gweddu’n well i amgylchiadau llywodraeth leol yng Nghymru;
  • cryfhau rôl aelodau nad ydynt yn aelodau gweithrediaeth awdurdodau lleol yn y gwaith o graffu ar wasanaethau lleol;
  • datblygu a chryfhau rôl cynghorau cymuned yng Nghymru, gan gynnwys eu galluogi i gyflenwi ystod ehangach o wasanaethau a gweithredu’n ehangach yn lleol a bod yn fwy effeithiol fel cynrychiolwyr ac o ran eu gallu i weithio mewn partneriaeth â chyrff eraill;
  • diwygio’r system ar gyfer pennu lwfansau cynghorwyr;
  • caniatáu i Weinidogion Cymru gyhoeddi canllawiau statudol ar gydlafurio rhwng awdurdodau lleol, a rhwng awdurdodau lleol a chyrff eraill ac i gyfuno hyd at dri awdurdod lleol drwy orchymyn.

O fewn y Mesur, mae gan Weinidogion Cymru bŵer i gyhoeddi canllawiau statudol ar y dyletswyddau a’r pwerau newydd a gynhwysir yn y Mesur ac ar rai gweithgareddau awdurdod lleol. Rhaid i awdurdodau lleol ystyried y canllawiau statudol hyn.

Ymgynghoriad yw hwn ar y canllawiau statudol drafft a gyhoeddwyd o dan yr adrannau canlynol o’r Mesur:

  • Adran 6 (1) Canllawiau ar amseru cyfarfodydd cyngor;
  • Adran 7(4) Canllawiau ar hyfforddi a datblygu aelodau o awdurdod lleol;
  • Adran 16 (2) Canllawiau mewn perthynas â chyflawni swyddogaethau’r pwyllgor gwasanaethau democrataidd;
  • Adran 56 (6) Canllawiau ar arfer swyddogaethau gan gynghorwyr;
  • Adran 62 (4) Canllawiau ar roi sylw i safbwyntiau’r cyhoedd;
  • Adran 63: Cyfeirio materion i bwyllgor trosolwg a chraffu: galwad gan gynghorydd i weithredu;
  • Adran 75 (2)(a) Canllawiau ar benodi personau i gadeirio pwyllgorau;
  • Adran 76 (1)(a) Canllawiau ynghylch cyfethol; a
  • Adran 85 (1) Chanllawiau mewn perthynas â phwyllgorau archwilio.