Llywodraeth Cymru | Y Prif Swyddog Meddygol yn galw am gamau i daclo gordewdra

Hafan > Newyddion > Iechyd a gofal cymdeithasol > 2012 > Y Prif Swyddog Meddygol yn galw am gamau i daclo gordewdra

Cofrestrwch ar gyfer y canlynol: Cylchlythyr | Newyddion

Y Prif Swyddog Meddygol yn galw am gamau i daclo gordewdra

Mae mwy na hanner pobl Cymru dros eu pwysau neu’n ordew, ac nid yw traean y boblogaeth yn gwneud unrhyw ymarfer corff, neu ddim sy’n werth sôn amdano. Dyna oedd gan Dr Tony Jewell, y Prif Swyddog Meddygol, i’w ddweud yn ei adroddiad blynyddol terfynol, a gyhoeddwyd yr wythnos hon.

Dydd Mawrth 10 Gorffennaf 2012

“Wrth i fwy o bobl ddioddef o ddiabetes math 2 a phwysau gwaed uchel, mae’n hanfodol ein bod yn datblygu gwell triniaethau ac yn mynd i’r afael ag achosion y cyflyrau yma, gan gynnwys deiet a ffordd o fyw. Rydym am weld pobl yn bwyta’n dda ac yn cynnal eu pwysau ar lefel iach.

“Wrth i McDonald’s baratoi i agor ei fwyty mwyaf yn y byd yng nghanol y Parc Olympaidd ac wrth i’r noddwr, Coca Cola, ein llethu â’i hysbysebion, rwyf am inni ystyried y cysylltiadau rhwng digwyddiadau chwaraeon, brandiau sy’n hybu bwydydd a diodydd brys, a’n harferion bwyta ni.

“Prin y gallech chi ddychmygu hysbysebion tybaco mewn digwyddiadau chwaraeon y dyddiau hyn, ac mae’r cysylltiadau rhwng tybaco a marwolaethau o ganser a chlefydau anadlol yn amlwg i bawb. Mae amryw o wledydd hefyd yn gwahardd hysbysebu alcohol ym myd chwaraeon.

“Rydym ni yng Nghymru’n bwyta gormod o fwydydd wedi’u prosesu, sy’n llawn braster, siwgr a halen, ac yn yfed gormod o ddiodydd swigod. Credaf fod pawb yn ymwybodol o’r cyswllt rhwng bwyta ac yfed llawer o’r rhain yn rheolaidd a gordewdra.

“Wrth i fwy o bobl ddioddef o afiechydon sy’n gysylltiedig â’u ffordd o fyw, fel clefyd y galon a diabetes math 2, mae’r GIG wedi dod yn well am eu trin. Ond mae’r rhain yn gyflyrau y mae modd eu hosgoi, i raddau helaeth, ac mae’n hanfodol ein bod yn helpu cymaint o bobl â phosib i’w hosgoi.

“Gwyddom fod pobl yn byw’n h?n yng Nghymru, ac y bydd mwy o bobl angen cefnogaeth i wneud hynny. Yn ôl yr amcangyfrifon, bydd 100,000 yn fwy o bobl yn cael diabetes math 2 rhwng 2010 a 2030, a bydd hynny’n rhoi mwy fyth o faich ar ein GIG a’n gwasanaethau gofal cymdeithasol.

“Mae angen inni wneud mwy i annog pobl i ddewis bwyd iachach a ffordd o fyw fwy egnïol. Bydd y Bil Teithio Llesol y mae Llywodraeth Cymru yn gweithio arno’n cyfrannu at hyn, ond hoffwn weld mesurau mwy sylfaenol i annog pobl i newid eu harferion bwyta.

“Mae’n hollbwysig annog arferion bwyta iach, fel y mae canllawiau Llywodraeth Cymru ar safonau maeth, Blas am Oes, yn ei wneud trwy argymell na ddylid caniatáu unrhyw ddiodydd swigod mewn ysgolion.

"Mae maer Efrog Newydd wedi cynnig y dylid gwahardd diodydd swigod enfawr mewn tai bwyta, siopau deli, sinemâu a chanolfannau chwaraeon. Mae’n werth ystyried gwneud hyn yng Nghymru.

“Er nad yw’r pwerau i wahardd hysbysebu bwydydd brys wedi’u datganoli yng Nghymru, credaf fod angen inni chwalu’r berthynas rhwng llwyddiant ym myd chwaraeon, alcohol, diodydd swigod a bwydydd brys. Ni fydd athletwyr yn cyrraedd y brig drwy fwyta byrgyrs a sglodion, neu drwy yfed cola neu oryfed alcohol yn wirion. Fel smygu, dyw’r rhain yn cyfrannu dim at eu gallu ym myd chwaraeon ac o’u bwyta’n rheolaidd, maen nhw’n cyfrannu at ordewdra a’r problemau iechyd sy’n gysylltiedig â hynny.

“Mae yna lawer i’w wneud i daclo gordewdra, ac mae dweud yn glir nad oes lle i fwydydd brys ym myd chwaraeon yn anfon neges glir.”