Skip to content

Achredu ABCh yn allanol

Addysg Bersonol a Chymdeithasol

Achredu ABCh yn allanol

Roedd yr ysgol yn awyddus i ddysgu a phrofiadau ABCh yr holl ddysgwyr ym Mlynyddoedd 10 ac 11 gael eu hachredu.  Y rhesymau am hyn oedd codi statws ABCh, cymell y dysgwyr a rhoi cymhwyster perthnasol iddyn nhw ar ddiwedd Cyfnod Allweddol 4.  Ar ôl ymchwilio i sawl dewis, penderfynodd yr ysgol gynnal peilot o gwrs byr ABCh TGAU.  Roedd y fanyleb a ddewiswyd yn cynnwys themâu ABCh ac yn hybu datblygiad sgiliau a chyfraniad gweithredol gan y disgyblion yr un pryd.

Yn sgil archwiliad cwricwlaidd o’r ddarpariaeth ABCh, bu’r cydlynydd ABCh yn cydweithio ag arweinwyr y cwricwlwm i ddod o hyd i gyfleoedd realistig i roi sylw i gynnwys y cwrs byr ABCh TGAU yn eu pynciau.  Er enghraifft, roedd elfennau o ddatblygu cynaliadwy a dinasyddiaeth fyd-eang yn cael sylw mewn Gwyddoniaeth, daearyddiaeth, addysg grefyddol a thechnoleg dylunio. Cafodd y cyfraniadau hyn eu cynnwys yn y cynllun gwaith ar gyfer ABCh. Roedd angen y trefniant hwn er mwyn defnyddio’r sesiynau wythnosol o ABCh ar yr amserlen i’r eithaf.

Mae’r cwrs byr ABCh TGAU yn cael ei gyflwyno i holl ddysgwyr Blwyddyn 10 ac 11 gan dîm bach o staff arbenigol. Mae pob aelod o’r tîm wedi cael hyfforddiant a chymorth gan y corff dyfarnu i gyflwyno modiwlau’r cwrs, sy’n ymdrin â’r canlynol:

  • Dinasyddiaeth - Hawliau Dynol, Materion Moesol a Chymdeithasol, Prosesau Democrataidd
  • Addysg Iechyd – Cyffuriau Cyfreithlon ac Anghyfreithlon, Iechyd Rhywiol
  • Datblygu Cynaliadwy a Dinasyddiaeth Fyd-eang - Cynaliadwyedd, Adnoddau Ynni, Diogelu’r Amgylchedd, Byw yn Gynaliadwy
  • Dysgu Gweithredol yn y Gymuned.

Yn ystod tymor yr haf, mae dysgwyr Blwyddyn 10 yn gweithio mewn grwpiau gallu cymysg i gynllunio, cyflawni, ysgrifennu ac arfarnu prosiect cymunedol mewn Dinasyddiaeth Weithredol.  Mae’r gwaith paratoi rhagarweiniol yn cael ei wneud yn ystod sesiynau ABCh ar yr amserlen.  Mae’r prosiect yn cael ei lansio ac mae’r gwaith grŵp yn cael ei wneud fel gweithgaredd pendant ar ddiwrnod pan fydd yr amserlen wedi’i hatal.  Mae’r ysgol wedi meithrin cysylltiadau cryf ag amrywiaeth mawr o sefydliadau sy’n helpu’r disgyblion i roi sylw i amrediad o faterion lleol a byd-eang, gan gynnwys cyfleuster ailgylchu lleol arfaethedig, digartrefedd a chefnogi cartref i ferched amddifad yn Kenya.

Ym Mlwyddyn 11, mae pob dysgwr yn cwblhau tasg pum-awr sydd wedi’i phennu gan y bwrdd, sy’n cynnwys elfen o ddewis.  Mae’r dysgwyr unigol yn ymchwilio i dopig gosod sy’n gysylltiedig â manyleb y modiwl, megis hawliau dynol, rhianta, neu fasnach deg ac wedyn maen nhw’n cyflwyno’u canfyddiadau ar ffurf briodol, e.e. taflen, poster, neu PowerPoint.  Asesir y deilliannau yn allanol.

Cysylltiadau â’r fframwaith ABCh

Sgiliau

Mae’r dull cyfranogol sydd wedi’u fabwysiadu yn rhoi amryw o gyfleoedd i’r dysgwyr ddatblygu eu sgiliau cyfathrebu a’u sgiliau meddwl ynghyd â’u gallu i weithio gyda phobl eraill. Yn benodol, maen nhw’n gwneud y canlynol:

  • gwrando’n graff mewn amrywiaeth o sefyllfaoedd, gan ymateb yn briodol.
  • cyfleu teimladau a safbwyntiau personol yn effeithiol mewn amrywiaeth  o sefyllfaoedd drwy amrediad o ddulliau priodol
  • gwerthfawrogi safbwyntiau pobl eraill, myfyrio arnynt a’u cloriannu’n feirniadol
  • defnyddio gwybodaeth flaenorol i esbonio cysylltiadau rhwng achos ac effaith ac i ragfynegi
  • dadansoddi gwybodaeth a syniadau er mwyn asesu tuedd, dibynadwyedd a dilysrwydd
  • cymryd safbwyntiau gwahanol i ystyriaeth wrth wneud penderfyniadau gwybodus a dewisiadau effeithiol
  • gweithio’n annibynnol ac mewn cydweithrediad i gynllunio tasgau a’u cwblhau
  • myfyrio ar y rolau sydd wedi’u chwarae mewn sefyllfaoedd grŵp, gan gynnwys arweinyddiaeth.

Dolenni perthnasol

Fframwaith ABCh yw’r ddogfen allweddol wrth gynllunio ABCh eang a chytbwys.